Làng nghề và Đặc sản

Với lịch sử hình thành lâu đời, là nơi quần cư của nhiều dân tộc anh em, Bắc Giang đã hình thành nên những làng nghề cổ truyền vừa mang nét tiêu biểu của văn hóa Kinh Bắc, văn hóa vùng đồng bằng Sông Hồng vừa mang nét văn hóa của các dân tộc vùng trung du, miền núi Bắc Bộ.

Bắc Ninh – Khai thác giá trị làng nghề truyền thống để phát triển du lịch

22 Tháng 10, 2026

<div style="text-align: justify;">Bắc Ninh – vùng đất Kinh Bắc giàu truyền thống lịch sử, văn hóa, không chỉ nổi tiếng với những làn điệu dân ca Quan họ ngọt ngào, những di tích cổ kính và lễ hội đặc sắc, mà còn là nơi lưu giữ nhiều làng nghề truyền thống có lịch sử lâu đời. Sau khi sáp nhập, không gian văn hóa, du lịch của thành phố được mở rộng, hội tụ những tinh hoa nghề thủ công của vùng đồng bằng Bắc Bộ và trung du miền núi phía Bắc. Đây là nguồn tài nguyên quý giá, tạo điều kiện thuận lợi để phát triển du lịch làng nghề, góp phần quảng bá hình ảnh điểm đến, bảo tồn di sản văn hóa và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.</div><div style="text-align: justify;"><img src="https://dulichbacninh.gov.vn/uploads/dulichbacgiang/TIN TUC NAM 2026/1792653879573_1496261834226695603_6874616046585516567_41a0f6c18eefe667f1934c7db1dbeac4.jpg" alt="" class="" /></div><div style="text-align: justify;">Bắc Ninh vốn được mệnh danh là vùng đất trăm nghề, các làng nghề truyền thống ở Bắc Ninh được hình thành, phát triển và lưu giữ những kỹ thuật sản xuất, bí quyết nghề nghiệp cùng phong tục, tập quán đặc trưng. Mỗi làng nghề không chỉ tạo ra những sản phẩm phục vụ đời sống mà còn chứa đựng câu chuyện về lịch sử, con người, óc sáng tạo và bản sắc văn hóa của cộng đồng địa phương.</div><div style="text-align: justify;">Nhắc đến những làng nghề tiêu biểu của vùng Kinh Bắc, không thể không kể đến làng tranh dân gian Đông Hồ, nơi lưu giữ dòng tranh khắc gỗ truyền thống độc đáo với màu sắc tự nhiên, giấy điệp và những hình ảnh gần gũi với đời sống người Việt. Mỗi bức tranh không chỉ có giá trị nghệ thuật mà còn phản ánh ước vọng về cuộc sống bình an, no đủ, hạnh phúc của người dân. Đến với Đông Hồ, du khách có cơ hội tìm hiểu lịch sử dòng tranh, khám phá kỹ thuật in tranh thủ công và cảm nhận tâm huyết của những nghệ nhân đang nỗ lực gìn giữ di sản quý báu của cha ông.</div><div style="text-align: justify;"><img src="https://dulichbacninh.gov.vn/uploads/dulichbacgiang/TIN TUC NAM 2026/1792653775772_1496261834226695603_6874616046585516567_6a5fb182bb450d8d8eff80877c59e826.jpg" alt="" class="" /></div><div style="text-align: justify;">Làng gốm cũng sớm hình thành và phát triển ở Bắc Ninh với những làng nghề gốm Phù Lãng, Gốm Thổ Hà. Ở những làng nghề này du khách bị hấp dẫn không chỉ bởi những giá trị văn hoá truyền thống đình, đền chùa mà còn có sức hút của những giá trị nghề thủ công truyền thống. Những sản phẩm gốm mang vẻ đẹp mộc mạc, màu men đặc trưng và kỹ thuật chế tác được trao truyền qua nhiều thế hệ. Những chiếc bình, chum, lọ hay sản phẩm trang trí không chỉ thể hiện sự khéo léo của người thợ mà còn phản ánh sự gắn bó giữa nghề thủ công với đời sống văn hóa bản địa. Trong khi đó, làng đúc đồng Đại Bái nổi tiếng với nghề kim khí thủ công; các làng nghề gỗ mỹ nghệ Đồng Kỵ, Phù Khê gây ấn tượng bởi kỹ thuật chạm khắc tinh xảo, những sản phẩm có giá trị thẩm mỹ và tính ứng dụng cao. Mỗi điểm đến mang một sắc thái riêng, góp phần tạo nên bức tranh đa dạng về nghề thủ công truyền thống của vùng Kinh Bắc.</div><div style="text-align: justify;"><img src="https://dulichbacninh.gov.vn/uploads/dulichbacgiang/TIN TUC NAM 2026/1792654500253_1496261834226695603_6874616046585516567_425707e1ac436a547399b18e20ce9926.jpg" alt="" class="" /></div><div style="text-align: justify;">Bên cạnh đó, Bắc Ninh còn được biết đến với làng mỳ Chũ, nổi tiếng với những sợi mỳ dai ngon, được sản xuất từ nguồn nguyên liệu và quy trình chế biến truyền thống; làng bánh đa Kế, nơi tạo nên thức quà quê dân dã với hương vị đặc trưng; làng bánh đa nem Thổ Hà, gắn với kỹ thuật làm bánh thủ công lâu đời; làng rượu Vân với thương hiệu truyền thống đã được nhiều người biết đến... Những làng nghề này không chỉ tạo ra sản phẩm phục vụ thị trường mà còn lưu giữ tri thức dân gian, kinh nghiệm sản xuất và nét văn hóa đặc trưng của từng địa phương.</div><div style="text-align: justify;"><img src="https://dulichbacninh.gov.vn/uploads/dulichbacgiang/TIN TUC NAM 2026/1792654655831_1496261834226695603_6874616046585516567_5774c82f0454bc57e745a598b81d2382.jpg" alt="" class="" /></div><div style="text-align: justify;">Từ những sản phẩm thủ công tinh xảo đến các món ăn dân dã đã tạo nên đặc trưng văn hoá vùng Kinh Bắc, mỗi làng nghề đều có thể trở thành điểm dừng chân thú vị trong hành trình khám phá Bắc Ninh. Du khách không chỉ được tham quan, mua sắm mà còn có cơ hội gặp gỡ người dân, tìm hiểu quy trình sản xuất, lắng nghe câu chuyện về nghề và trực tiếp tham gia những hoạt động trải nghiệm phù hợp. Tại làng tranh Đông Hồ, đó có thể là trải nghiệm in tranh; ở làng gốm Phù Lãng là tìm hiểu cách tạo hình sản phẩm; còn tại các làng nghề chế biến nông sản, du khách có thể khám phá các công đoạn làm mỳ, bánh truyền thống và thưởng thức đặc sản địa phương. Những trải nghiệm gần gũi ấy giúp chuyến đi trở nên sinh động, để lại ấn tượng sâu sắc hơn về văn hóa và con người Bắc Ninh.</div><div style="text-align: justify;">Tại các làng nghề có nhiều điều kiện để kết nối với các loại hình du lịch khác như du lịch văn hóa, tâm linh, sinh thái và ẩm thực. Các chương trình tham quan có thể kết hợp khám phá làng nghề với những di tích lịch sử, công trình kiến trúc cổ, không gian văn hóa Quan họ, di sản. Từ đó, những chuyến đi không chỉ dừng lại ở việc tham quan một điểm đến mà trở thành hành trình cảm nhận chiều sâu văn hóa, lịch sử và đời sống của vùng đất Bắc Ninh. Qua đó giúp đa dạng hóa trải nghiệm, tạo thêm lựa chọn cho du khách, đồng thời góp phần kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng giá trị kinh tế từ hoạt động du lịch.</div><div style="text-align: justify;">Để phát huy hiệu quả tiềm năng này, việc phát triển du lịch làng nghề cần gắn liền với bảo tồn giá trị truyền thống và nâng cao chất lượng phục vụ. Các địa phương cần chú trọng xây dựng các điểm tham quan làng nghề có nội dung trải nghiệm rõ ràng, bảo đảm điều kiện đón tiếp, vệ sinh môi trường, an toàn cho du khách và chất lượng dịch vụ. Không gian giới thiệu sản phẩm cần được tổ chức phù hợp với đặc điểm từng nghề; sản phẩm lưu niệm cần có mẫu mã đa dạng, thông tin nguồn gốc rõ ràng và thuận tiện cho việc vận chuyển. Đồng thời, việc bảo tồn kỹ thuật truyền thống phải được đặt song song với đổi mới sáng tạo, ứng dụng công nghệ và nâng cao chất lượng sản phẩm.</div><div style="text-align: justify;">Đặc biệt, người dân và nghệ nhân cần được hỗ trợ nâng cao kỹ năng giao tiếp, thuyết minh, tổ chức hoạt động trải nghiệm và phục vụ khách du lịch. Sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp lữ hành, cơ sở sản xuất và cộng đồng địa phương sẽ góp phần hình thành những sản phẩm du lịch có chất lượng, bảo đảm lợi ích hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo tồn di sản.</div><div style="text-align: justify;">Cùng với đó, đẩy mạnh chuyển đổi số trong quảng bá làng nghề là giải pháp cần thiết. Hình ảnh, video giới thiệu quy trình sản xuất, câu chuyện nghệ nhân, sản phẩm đặc trưng và các chương trình trải nghiệm cần được truyền tải thường xuyên trên các nền tảng số, trang thông tin du lịch và mạng xã hội. Việc xây dựng nội dung quảng bá sinh động, đa ngôn ngữ, kết hợp bản đồ số và thông tin hướng dẫn tham quan sẽ giúp du khách dễ dàng tiếp cận, tìm hiểu và lựa chọn các hành trình phù hợp.</div><div style="text-align: justify;">Khai thác hiệu quả tiềm năng làng nghề gắn với phát triển du lịch sẽ góp phần làm phong phú sản phẩm du lịch của thành phố, tạo sinh kế cho người dân và đưa những giá trị truyền thống đến gần hơn với du khách trong nước, quốc tế. Khi mỗi làng nghề trở thành một điểm đến có câu chuyện riêng, mỗi sản phẩm thủ công trở thành một sứ giả văn hóa và mỗi nghệ nhân trở thành người kể chuyện về quê hương, tinh hoa làng nghề sẽ tiếp tục được lan tỏa, góp phần khẳng định sức hấp dẫn của vùng đất Bắc Ninh – nơi hội tụ những giá trị văn hóa đặc sắc, truyền thống lâu đời và khát vọng phát triển trong thời kỳ mới./.</div><div style="text-align: right;"><strong>Nguyễn Thuý</strong></div><div style="text-align: justify;"> </div>