Vùng đất con người Bắc Ninh

Bắc Ninh: Xây dựng hệ sinh thái dữ liệu cho di sản văn hóa

Bắc Ninh: Xây dựng hệ sinh thái dữ liệu cho di sản văn hóa

15 Tháng 7, 2026

<div class="news_detail_sapo"><p style="text-align: justify;">BẮC NINH - Chuyển đổi số, chuẩn h&oacute;a dữ liệu kh&ocirc;ng chỉ nhằm lưu trữ th&ocirc;ng tin m&agrave; c&ograve;n mở ra hướng đi mới cho việc quản l&yacute; di sản.&nbsp;</p></div><div class="news-details__content link_content"><p style="text-align: justify;">Bắc Ninh đang từng bước x&acirc;y dựng hệ sinh th&aacute;i dữ liệu di sản văn h&oacute;a đồng bộ, li&ecirc;n th&ocirc;ng, tạo sức sống mới cho di sản tr&ecirc;n kh&ocirc;ng gian số, phục vụ hiệu quả hoạt động gi&aacute;o dục, ph&aacute;t triển du lịch v&agrave; c&aacute;c ng&agrave;nh c&ocirc;ng nghiệp s&aacute;ng tạo.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Từng bước h&igrave;nh th&agrave;nh văn h&oacute;a số</strong></p><p style="text-align: justify;">L&agrave; địa phương c&oacute; hệ thống di t&iacute;ch, di sản phong ph&uacute; bậc nhất cả nước, việc x&acirc;y dựng cơ sở dữ liệu văn h&oacute;a số Bắc Ninh vừa l&agrave; y&ecirc;u cầu của thời đại, vừa l&agrave; giải ph&aacute;p đưa di sản đến gần hơn với cộng đồng.</p><p style="text-align: justify;">Trong giai đoạn 2020 - 2025, Bắc Ninh đ&atilde; đầu tư gần 50 tỷ đồng triển khai Đề &aacute;n x&acirc;y dựng cơ sở dữ liệu di sản văn h&oacute;a, ứng dụng c&ocirc;ng nghệ GIS, cơ sở dữ liệu số v&agrave; nhiều giải ph&aacute;p hiện đại nhằm chuẩn h&oacute;a, số h&oacute;a hồ sơ di t&iacute;ch, hiện vật v&agrave; di sản văn h&oacute;a phi vật thể.</p><table align="center" cellpadding="0" cellspacing="0" class="_01-box-anh-giua-co-chu-thich image center table-mce" width="100%" data-index="0"><tbody><tr><td><img src="https://img.baobacninhtv.vn/Medias/565/2026/07/14/bac-ninh-xay-dung-he-sinh-thai-du-lieu-cho-di-san-van-hoa.jpg" /></td></tr><tr><td class="image_desc"><p>D&acirc;n ca quan họ Bắc Ninh l&agrave; một trong những di sản văn h&oacute;a ti&ecirc;u biểu được ưu ti&ecirc;n số h&oacute;a, x&acirc;y dựng kho dữ liệu số với h&igrave;nh ảnh, &acirc;m thanh, video v&agrave; tư liệu khoa học li&ecirc;n quan. Ảnh: CTV.</p></td></tr></tbody></table><p style="text-align: justify;">Đến nay, hơn 20 khu, điểm du lịch v&agrave; di t&iacute;ch tr&ecirc;n địa b&agrave;n tỉnh được ứng dụng c&ocirc;ng nghệ tham quan thực tế ảo, gi&uacute;p người d&acirc;n v&agrave; du kh&aacute;ch c&oacute; thể kh&aacute;m ph&aacute; di sản từ xa th&ocirc;ng qua h&igrave;nh ảnh 360 độ, m&ocirc; h&igrave;nh 3D v&agrave; hệ thống thuyết minh tự động.</p><p style="text-align: justify;">Ti&ecirc;u biểu như di t&iacute;ch đền Đ&ocirc;, đ&igrave;nh Đ&igrave;nh Bảng, ch&ugrave;a D&acirc;u, ch&ugrave;a Phật T&iacute;ch, ch&ugrave;a B&uacute;t Th&aacute;p, lăng v&agrave; đền thờ Kinh Dương Vương, ch&ugrave;a Bổ Đ&agrave;, ch&ugrave;a Vĩnh Nghi&ecirc;m, đền Xương Giang... đ&atilde; trở th&agrave;nh những điểm đến số, g&oacute;p phần lan tỏa gi&aacute; trị văn h&oacute;a Kinh Bắc đến đ&ocirc;ng đảo c&ocirc;ng ch&uacute;ng.</p><div class="_10-box-phai-vien-tren-duoi" style="text-align: justify;"><table class="w-40 w-100-table m-b-25 box-boder-text table-mce"><tbody><tr><td>Đến năm 2030, Bắc Ninh phấn đấu số h&oacute;a 100% di t&iacute;ch quốc gia đặc biệt, bảo vật quốc gia, di sản văn h&oacute;a phi vật thể v&agrave; di sản tư liệu thuộc Danh mục di sản quốc gia; từng bước số h&oacute;a dữ liệu về lễ hội truyền thống, nghệ thuật d&acirc;n gian, văn h&oacute;a d&acirc;n tộc thiểu số v&agrave; c&aacute;c loại h&igrave;nh văn h&oacute;a đặc trưng của tỉnh; phấn đấu &iacute;t nhất 50% di t&iacute;ch trọng điểm c&oacute; m&ocirc; h&igrave;nh tham quan số 3D hoặc thực tế ảo; ho&agrave;n th&agrave;nh số h&oacute;a to&agrave;n bộ hồ sơ khoa học của c&aacute;c di sản văn h&oacute;a phi vật thể đ&atilde; được kiểm k&ecirc;.</td></tr></tbody></table></div><p style="text-align: justify;">Dẫu vậy, chuyển đổi số di sản kh&ocirc;ng chỉ l&agrave; gắn m&atilde; QR m&agrave; gi&aacute; trị cốt l&otilde;i nằm ở việc h&igrave;nh th&agrave;nh một cơ sở dữ liệu thống nhất, đầy đủ v&agrave; li&ecirc;n th&ocirc;ng. Mỗi di t&iacute;ch, mỗi bảo vật hay di sản văn h&oacute;a phi vật thể cần phải được x&acirc;y dựng một "hồ sơ số" với đầy đủ th&ocirc;ng tin về lịch sử, gi&aacute; trị, hồ sơ ph&aacute;p l&yacute;, hiện trạng, bản đồ vị tr&iacute;, h&igrave;nh ảnh, dữ liệu 3D, qu&aacute; tr&igrave;nh tu bổ, lễ hội v&agrave; hiện vật li&ecirc;n quan.</p><p style="text-align: justify;">Với quan điểm "x&acirc;y dựng một lần, sử dụng nhiều lần", Kế hoạch chuyển đổi số lĩnh vực văn h&oacute;a đến năm 2030, tầm nh&igrave;n đến năm 2035 tr&ecirc;n địa b&agrave;n tỉnh Bắc Ninh x&aacute;c định r&otilde; mục ti&ecirc;u: Từng bước h&igrave;nh th&agrave;nh hệ sinh th&aacute;i văn h&oacute;a số của tỉnh, phục vụ người d&acirc;n, doanh nghiệp, th&uacute;c đẩy ph&aacute;t triển c&ocirc;ng nghiệp văn h&oacute;a gắn với du lịch v&agrave; hội nhập quốc tế.</p><p style="text-align: justify;">Trong đ&oacute;, ưu ti&ecirc;n nhiệm vụ số h&oacute;a di sản ti&ecirc;u biểu như d&acirc;n ca quan họ Bắc Ninh, nghề l&agrave;m tranh d&acirc;n gian Đ&ocirc;ng Hồ, c&aacute;c di t&iacute;ch gắn với con đường hoằng dương Phật ph&aacute;p của Tam tổ Tr&uacute;c L&acirc;m, hệ thống di t&iacute;ch thời L&yacute;, di t&iacute;ch Luy L&acirc;u...; x&acirc;y dựng thư viện di sản số, ng&acirc;n h&agrave;ng dữ liệu nghệ nh&acirc;n v&agrave; kho dữ liệu h&igrave;nh ảnh, &acirc;m thanh, video, tư liệu khoa học li&ecirc;n quan.</p><p style="text-align: justify;"><strong>Chuẩn h&oacute;a dữ liệu, n&acirc;ng tầm di sản</strong></p><p style="text-align: justify;">Chuyển đổi số chỉ thực sự ph&aacute;t huy hiệu quả khi dữ liệu di sản được chuẩn h&oacute;a, cập nhật v&agrave; quản l&yacute; thống nhất. Trao đổi về vấn đề n&agrave;y, &ocirc;ng Nguyễn Hữu Phương, Trưởng Ph&ograve;ng quản l&yacute; Di sản, Sở Văn h&oacute;a, Thể thao v&agrave; Du lịch cho biết, sau khi sắp xếp đơn vị h&agrave;nh ch&iacute;nh, nhiều th&ocirc;ng tin về địa giới, t&ecirc;n đơn vị, cơ quan quản l&yacute; v&agrave; hiện trạng di t&iacute;ch đ&atilde; thay đổi. V&igrave; vậy, việc r&agrave; so&aacute;t, cập nhật v&agrave; chuẩn h&oacute;a to&agrave;n bộ dữ liệu l&agrave; y&ecirc;u cầu cấp thiết nhằm bảo đảm mỗi di sản c&oacute; một hồ sơ số đầy đủ, ch&iacute;nh x&aacute;c v&agrave; thống nhất, tr&aacute;nh tr&ugrave;ng lặp hoặc sai lệch th&ocirc;ng tin.</p><table align="center" cellpadding="0" cellspacing="0" class="_01-box-anh-giua-co-chu-thich image center table-mce" width="100%" data-index="1"><tbody><tr><td><img src="https://img.baobacninhtv.vn/Medias/565/2026/07/14/bac-ninh-xay-dung-he-sinh-thai-du-lieu-cho-di-san-van-hoa-chua-phat-tich.jpg" /></td></tr><tr><td class="image_desc"><p>Di t&iacute;ch quốc gia đặc biệt ch&ugrave;a Phật T&iacute;ch (x&atilde; Phật T&iacute;ch) được ưu ti&ecirc;n số h&oacute;a.</p></td></tr></tbody></table><p style="text-align: justify;">Đối với Bắc Ninh, y&ecirc;u cầu n&agrave;y c&agrave;ng trở n&ecirc;n cấp thiết bởi mật độ di sản của tỉnh thuộc nh&oacute;m lớn nhất cả nước với gần 4 ngh&igrave;n di t&iacute;ch, trong đ&oacute; 1.455 di t&iacute;ch đ&atilde; được xếp hạng, c&ugrave;ng hệ thống di sản văn h&oacute;a phi vật thể v&agrave; nhiều bảo vật quốc gia c&oacute; gi&aacute; trị đặc biệt. Khối lượng dữ liệu lớn, đa dạng v&agrave; thường xuy&ecirc;n ph&aacute;t sinh đ&ograve;i hỏi phải được quản trị tr&ecirc;n nền tảng số thay v&igrave; phương thức lưu trữ, quản l&yacute; truyền thống.</p><p style="text-align: justify;">Từ thực tiễn đ&oacute;, c&ugrave;ng với chuẩn h&oacute;a dữ liệu, việc ph&acirc;n định r&otilde; tr&aacute;ch nhiệm giữa c&aacute;c cấp quản l&yacute; cũng l&agrave; yếu tố quyết định hiệu quả vận h&agrave;nh hệ thống dữ liệu. Theo định hướng, UBND cấp x&atilde; l&agrave; đơn vị trực tiếp quản l&yacute; di t&iacute;ch tr&ecirc;n địa b&agrave;n, chịu tr&aacute;ch nhiệm cập nhật kịp thời c&aacute;c biến động về hiện trạng, bảo tồn v&agrave; ph&aacute;t huy gi&aacute; trị di sản.</p><p style="text-align: justify;">Sở Văn h&oacute;a, Thể thao v&agrave; Du lịch thực hiện kiểm tra, chuẩn h&oacute;a, t&iacute;ch hợp v&agrave; quản trị cơ sở dữ liệu cấp tỉnh, bảo đảm t&iacute;nh thống nhất v&agrave; sẵn s&agrave;ng kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia về di sản văn h&oacute;a khi được triển khai.</p><table align="center" cellpadding="0" cellspacing="0" class="_01-box-anh-giua-co-chu-thich image center table-mce" width="100%" data-index="2"><tbody><tr><td><img src="https://img.baobacninhtv.vn/Medias/565/2026/07/14/bac-ninh-xay-dung-he-sinh-thai-du-lieu-cho-di-san-van-hoa-di-tich-van-mieu.jpg" /></td></tr><tr><td class="image_desc"><p>C&aacute;c bạn trẻ h&agrave;o hứng t&igrave;m hiểu di t&iacute;ch Văn miếu Bắc Ninh qua m&atilde; QR.</p></td></tr></tbody></table><p style="text-align: justify;">Tr&ecirc;n nền tảng dữ liệu hiện c&oacute;, thời gian tới, ng&agrave;nh Văn h&oacute;a Bắc Ninh tiếp tục r&agrave; so&aacute;t, cập nhật v&agrave; chuẩn h&oacute;a hồ sơ đối với di t&iacute;ch, di sản văn h&oacute;a phi vật thể, bảo vật quốc gia, hiện vật, lễ hội, nghệ nh&acirc;n v&agrave; c&aacute;c tư liệu khoa học; từng bước h&igrave;nh th&agrave;nh kho dữ liệu số tập trung, trong đ&oacute;, mỗi di sản được quản l&yacute; bằng một m&atilde; định danh thống nhất, tạo thuận lợi cho c&ocirc;ng t&aacute;c quản l&yacute;, tra cứu v&agrave; khai th&aacute;c.</p><p style="text-align: justify;">Muốn tạo lập được "đời sống mới" cho di sản tr&ecirc;n kh&ocirc;ng gian số, yếu tố con người v&agrave; thể chế vẫn giữ vai tr&ograve; then chốt. Ch&iacute;nh v&igrave; vậy, cơ quan chuy&ecirc;n m&ocirc;n tiếp tục tham mưu ho&agrave;n thiện cơ chế, ch&iacute;nh s&aacute;ch v&agrave; c&aacute;c quy định ph&aacute;p luật, đ&aacute;p ứng y&ecirc;u cầu quản l&yacute; di sản trong m&ocirc;i trường số, đồng thời nghi&ecirc;n cứu c&aacute;c m&ocirc; h&igrave;nh giao nhiệm vụ, đặt h&agrave;ng, hợp t&aacute;c c&ocirc;ng - tư nhằm huy động nguồn lực x&atilde; hội, th&uacute;c đẩy ph&aacute;t triển c&ocirc;ng nghệ, c&ocirc;ng nghiệp văn h&oacute;a v&agrave; thị trường văn h&oacute;a số.</p><p style="text-align: justify;">Ng&agrave;nh văn h&oacute;a cũng tiếp tục mở rộng triển khai gắn m&atilde; QR tại c&aacute;c di t&iacute;ch, ph&aacute;t triển bản đồ di sản số, m&ocirc; h&igrave;nh tham quan thực tế ảo, dữ liệu 3D, hệ thống thuyết minh tự động đa ng&ocirc;n ngữ v&agrave; c&aacute;c nền tảng truyền th&ocirc;ng số, gi&uacute;p người d&acirc;n v&agrave; du kh&aacute;ch tiếp cận di sản thuận tiện, sinh động hơn, g&oacute;p phần lan tỏa h&igrave;nh ảnh, văn h&oacute;a v&agrave; con người Bắc Ninh tr&ecirc;n m&ocirc;i trường số.</p><p style="text-align: right;"><strong><em>THEO B&Aacute;O BN</em></strong></p></div>

Bài viết mới đọc