Trung tâm Bảo tồn Tranh dân gian Đông Hồ- Điểm đến du lịch hấp dẫn

18 Tháng 8, 2026 | Vùng đất con người Bắc Ninh

Trung tâm Bảo tồn Tranh dân gian Đông Hồ thuộc phường Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh- là không gian văn hóa độc đáo, nơi gìn giữ, tôn vinh và lan tỏa dòng tranh dân gian có lịch sử hơn 400 năm. Đây không chỉ là điểm lưu giữ một dòng tranh mà điểm đến du lịch hấp dẫn mà còn là cầu nối đưa di sản tới gần hơn với du khách trong và ngoài nước; là không gian sống động để thế hệ trẻ và du khách bốn phương thêm yêu mến, trân trọng nét đẹp văn hóa truyền thống của dân tộc.
Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ là một trong những di sản văn hóa đặc sắc của Việt Nam, gắn liền với làng Đông Hồ xưa nằm cách Hà Nội 45km về phía Bắc, cách trung tâm hành chính tỉnh Bắc Ninh 35 km. Tranh dân gian Đông Hồ là loại tranh khắc gỗ có lịch sử phát triển hàng trăm năm. Quy trình sản xuất gồm 2 công đoạn chính là sáng tác mẫu (khắc ván) và khâu in tranh. Các công đoạn này được làm hoàn toàn thủ công, trong đó mỗi màu sắc được in từ một bản khắc riêng biệt, tạo nên những hình ảnh sống động, hài hòa. Sắc màu, nguyên liệu và quy trình làm tranh đều được lấy từ thiên nhiên và được các nghệ nhân thực hiện bằng phương pháp thủ công truyền thống: Giấy điệp được làm từ vỏ sò điệp già, màu đen từ than lá tre, màu đỏ từ sỏi son, màu vàng từ hoa hòe, màu xanh từ lá chàm… Chính sự mộc mạc ấy đã góp phần tạo nên vẻ đẹp gần gũi, bền bỉ theo thời gian. Nội dung tranh Đông Hồ phong phú, thể hiện ở 5 đề tài chính: tranh thờ cúng, tranh lịch sử, tranh chúc tụng, tranh sinh hoạt, tranh bộ, nội dung phản ánh đậm chất cuộc sống giản dị, mộc mạc, gần gũi gắn liền với văn hóa người Việt.
Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ không chỉ là một nghề thủ công truyền thống mà còn là biểu tượng của hồn cốt văn hóa Việt Nam. Việc gìn giữ và phát huy giá trị của dòng tranh này chính là cách để kết nối quá khứ với hiện tại và tương lai. Mỗi bức tranh không chỉ mang vẻ đẹp nghệ thuật mà còn chứa đựng những giá trị tinh thần sâu sắc, khẳng định giá trị di sản văn hoá của đất nước ta trong kho báu mỹ thuật của nhân loại.
Hiện nay, việc giữ gìn, tôn vinh, phát triển nghề làm tranh dân gian Đông Hồ là một trong những nhiệm vụ cần thiết và cấp bách được tỉnh Bắc Ninh đặc biệt quan tâm. Bên cạnh việc bảo vệ khẩn cấp không gian thực hành tranh, hỗ trợ nghệ nhân, truyền dạy cho thế hệ trẻ thì việc phát huy và nâng cao chất lượng hoạt động của Trung tâm bảo tồn tranh dân gian Đông Hồ gắn với phát triển du lịch là một trong những giải pháp được chú trọng.
Trung tâm bảo tồn tranh dân gian Đông Hồ đã được tỉnh Bắc Ninh đầu tư xây dựng tại phường Thuận Thành năm 2018 trên diện tích gần 20.000 m² và đưa vào sử dụng năm 2023.  Đây là một công trình được xây dựng tạo nền tảng vững chắc cho việc bảo tồn, phát huy giá trị văn hoá của dòng tranh dân gian được thiết kế mang phong cách kiến trúc truyền thống vùng quê Bắc Bộ với nhà trưng bày 7 gian, nhà tả vu, hữu vu là không gian trải nghiệm và thực hành nghề cùng không gian sân vườn thoáng đãng…... Khu nhà trưng bày lưu giữ bản khắc gỗ cổ, các bức tranh dân gian kinh điển (Vinh quy bái tổ, Vinh hoa, Phú quý, Hứng dừa, Đám cưới chuột, Đàn lợn âm dương...) cùng tư liệu chi tiết về lịch sử phát triển của dòng tranh; Không gian trải nghiệm là khu vực dành cho du khách trực tiếp tương tác và tìm hiểu quy trình sản xuất tranh thủ công.
Không chỉ dừng lại ở việc lưu giữ hiện vật, đơn vị được giao quản lý, khai thác Trung tâm bảo tồn tranh dân gian Đông Hồ là Bảo Tàng Bắc Ninh số 2 đã từng bước khai thác, phát huy vai trò tích cực của Trung tâm trong việc biến di sản thành sản phẩm du lịch trải nghiệm hấp dẫn, là điểm kết nối giá trị văn hóa và du lịch. Tại đây, sau khi được tham quan các khu trưng bày, được nghe giới thiệu về lịch sử hình thành của nghề làm tranh dân gian Đông Hồ, du khách sẽ được trải nghiệm tự tay tham gia một số quy trình làm tranh thủ công, được nghệ nhân hướng dẫn từng công đoạn, từ nhận biết giấy điệp, màu vẽ tự nhiên (màu đen từ than lá tre, màu xanh từ lá chàm, màu đỏ từ sỏi son…) đến tự tay giập khuôn khắc gỗ lên giấy điệp để tạo ra các tác phẩm tranh Đông Hồ của mình và có thể mang về làm kỷ niệm.
Ngoài ra để thu hút khách du lịch, hiện Trung tâm đang có không gian văn hóa đa dạng: Nơi đây thường xuyên tổ chức các hoạt động giao lưu văn hóa Bắc Ninh như tổ chức trình diễn hát Quan họ, trải nghiệm trang phục áo the khăn xếp, têm trầu cánh phượng, trải nghiệm làm bánh tẻ làng Chờ, dán mã bằng chất liệu giấy dó cốt khung nan tre, triển lãm nghệ thuật và các sự kiện quảng bá một số loại hình di sản khác của tỉnh Bắc Ninh như: Múa rối nước, hát Trống Quân, hát Ca Trù, hát Then đàn tính, sinh hoạt văn hóa Quan họ, trưng bày giới thiệu các sản phẩm làng nghề truyền thống như: Nghề làm gốm Phù Lãng, gò đúc đồng Đại Bái, mây tre đan Xuân Hội, nặn phỗng đất làng Hồ, nghệ thuật Thư pháp, cũng như giới thiệu các đặc sản ẩm thực của tỉnh gồm: Nem Bùi, bánh tẻ làng Chờ, tương Đình Tổ, đậu Trà Lâm, bánh Phu thê Đình Bảng…
Trung tâm bảo tồn tranh dân gian Đông Hồ mở cửa đón khách từ 08:00 đến 16:30 tất cả các ngày trong tuần kể các các ngày lễ, ngày nghỉ và thu hút được sự quan tâm của nhiều tầng lớp nhân dân, các đoàn khách trong và ngoài tỉnh, trong đó có nhiều đoàn khách là học sinh, sinh viên đến tham quan, nghiên cứu và trải nghiệm. Trong 6 tháng đầu năm 2026, Trung tâm Bảo tồn tranh dân gian Đông Hồ đón gần 19 nghìn lượt khách, trong đó khách quốc tế chiếm khoảng 20%.
Theo lãnh đạo Bảo tàng Bắc Ninh số 2, hiện đơn vị đang quan tâm đến công tác ứng dụng các hoạt động chuyển đổi số, truyền thông điểm đến nhằm tiếp tục phát huy, nâng cao giá trị văn hoá truyền thống của dòng tranh dân gian Đông Hồ, nâng cao hiệu quả, khai thác Trung tâm bảo tồn tranh dân gian Đông Hồ như một điểm đến du lịch tại tỉnh Bắc Ninh./.
Hồng Vân- phòng Thuyết minh- BTBN2
Trung tâm Bảo tồn Tranh dân gian Đông Hồ- Điểm đến du lịch hấp dẫn
0 Bình luận

Loading...