Đền Tam Phủ

Cổng chính vào đền.

Đền Tam Phủ nằm ở trung tâm của bãi Nguyệt Bàn - là một bãi bồi lớn, vây quanh là sông nước mênh mông. Di tích gắn liền với sự kiện lịch sử các vua quan nhà Trần triệu tập Hội nghị Bình Than (hội nghị quân sự) bàn kế sách đánh thắng giặc Nguyên - Mông xâm lược nước ta vào thế kỷ XIII (năm 1282) đã lên bãi Nguyệt Bàn - Đền Tam Phủ làm lễ tế cáo trời đất, cầu mong thắng giặc, giữ yên bờ cõi.

Hiện nay đền Tam Phủ gồm 03 công trình kiến trúc chính: Đền Hạ, đền Trung, đền Thượng ngoài ra còn có các công trình kiến trúc khác như: Miếu Sơn Thần, miếu Thiên Quan, chùa Tam Thiên, đền thờ Bác Hồ, điện Mẫu...

Trong đó, đền Hạ có quy mô 3 gian 2 chái, 4 mái đao cong, lợp ngói mũi hài, bờ nóc trang trí hoa Chanh, chính giữa trang trí lưỡng long chầu Nguyệt. Bộ khung chịu lực gồm 6 bộ vì, mỗi bộ vì gồm 4 hàng cột, kết cấu vì nóc kiểu chồng rường giá chiêng, vì nách gian giữa kiểu cốn, vì nách gian bên kiểu chồng rường, sử dụng chất liệu gỗ Lim, chạm khắc tinh tế đề tài rồng mây trên cốn, con rường, đầu bẩy.

Bờ nóc trang trí hoa Chanh, chính giữa trang trí lưỡng long chầu Nguyệt.

Mái đao cong.

Đền Trung có kiến trúc kiểu chữ đinh gồm Tiền đường 3 gian 2 chái, Hậu đường 02 gian. Bộ khung gỗ lim, trang trí chạm khắc đẹp. Tiền đường có kiểu dáng, kết cấu kiến trúc, trang trí điêu khắc tương tự nhưđền Hạ. Hậu đường nối liền, vuông góc với Tiền đường theo kiểu chuôi vồ, Hậu đường gồm 2 gian được liên kết bởi 2 bộ vì mái, mỗi vì hai hàng cột, xà nách gác tường. Kết cấu vì nóc kiểu chồng rường giá chiêng, vì nách kiểu chồng rường.

Bộ khung chịu lực gồm 6 bộ vì, chạm khắc tinh tế đề tài rồng mây trên cốn, con rường, đầu bẩy.

Đền Thượng có cấu trúc kiểu chữ đinh gồm Tiền đường 5 gian, Hậu đường 3 gian. Tòa Tiền đường có kiến trúc 3 gian 2 chái, 4 mái đao cong. Bộ khung chịu lực gồm 6 bộ vì, mỗi bộ vì gồm 4 hàng cột, kết cấu vì nóc kiểu chồng rường giá chiêng, vì nách kiểu kẻ ngồi, sử dụng chất liệu gỗ Lim Hậu đường: kiến trúc kiểu chồng diêm 2 tầng 4 mái, bộ khung gồm 2 bộ vì mái, mỗi vì hai hàng cột kiểu quá giang gác tường, kết cấu kiểu vì kèo, sử dụng chất liệu mới.

Ban thờ Vua Thiên phủ.

Ban thờ Vua Địa phủ.

Ban thờ Vua Thủy phủ.

Hiện trong đền còn bảo lưu được một số tài liệu hiện vật có giá trị như: 02 chóe thời Nguyễn; 01 Kiệu bát cống thời Nguyễn. Còn lại các hiện vật đều được chế tác cuối thế kỷ XX, đầu thế kỷ XXI.

Đền Tam Phủ - Bãi Nguyệt Bàn được Nhà nước xếp hạng di tích Lịch sử cấp tỉnh tại Quyết định 1111/QĐ-UBND ngày 16/8/2007.